Liberatura – z języka łacińskiego ” liber ” oznacza „książka, wolny„. Jest to rodzaj literatury totalnej, w której tekst i forma książki stanowią integralną całość.
W utworach liberackich ważny jest nie tylko tekst, warstwa słowna, ale również typografia, konstrukcja, format i kształt. Ich przekaz nie ogranicza się do sfery werbalnej, a nośnikiem informacji mogą być: krój pisma, niezadrukowana powierzchnia stron, wszelkie elementy graficzne, ilustracje nierozerwalnie połączone z tekstem, rodzaj papieru bądź innego materiału. Znaczenie może mieć także liczba stron, słów lub znaków danego utworu.
Dzieła należące do liberatury przyjmują dowolny wygląd, a więc mogą odbiegać od tradycyjnej budowy i wyglądu książki jako kodeksu. Głównym założeniem jest, aby było to dzieło autorskie, autonomiczne, w którym pisarz lub artysta wymyśla i projektuje książkę od początku do końca, z premedytacją wybierając wymienione wcześniej elementy. Liberatura nie jest równa książce artystycznej, której jest bliżej do sztuk plastycznych niż literatury.
Za początek liberatury uznaje się manifest opublikowany w „Dekadzie Literackiej” w 1999 roku pt. „Liberatura. Aneks do słownika terminów literackich„, w którym został wprowadzony ten termin przez Zenona Fajfera.
Biblioteka również posiada zbiory określane tym mianem. Są wyjątkowe, oryginalne, inne.
Zapraszamy do korzystania z nich w czytelni i wypożyczalni.
Źródła:
Liberatura – Wikipedia, wolna encyklopedia
Czeszejko-Sochacka Roksana, Liberatura – literatura zwana totalną. Polonistyka. – 2017, nr 3, s. 20-25
Oprac. Anna Stefaniak
